Bikefitting
De juiste houding voor vakantiefietsers, toerfietsers en fietsforenzen.
Bij de meeste fietsenwinkels is bikefitting een uitgebreid traject met meetapparatuur, softwarepakketten en een bijpassend prijskaartje. Alles wordt uit de kast getrokken om indruk te maken en je het gevoel te geven dat er héél serieus naar je gekeken wordt. Na zo’n meting durf je bijna niet meer terug te gaan als blijkt dat je toch niet lekker zit. “Het zal wel zo horen”, denken velen. Heel jammer. En onnodig.
Een gouden hamer maakt nog geen goede timmerman.
Bij mij is een ‘bikefitting’ gewoon onderdeel van het gesprek.
Ik kijk hoe je zit, zie wat er niet klopt en los het op. Soms duurt dat vijf minuten. Soms iets langer.
Dat klinkt misschien te eenvoudig. Maar fietsen is geen raketwetenschap. En een zithouding ook niet.
Wat ik doe
Zodra je op een fiets gaat zitten, zie ik wat er goed gaat en wat niet. Soms los ik ongevraagd een probleem op waarvan de fietser geen idee had dat het beter kon. Geen checklist, geen software, geen camera’s. Wel ervaring, een scherpe blik en gezond verstand.
Waar zit de pijn? Je kont, je knieën, je schouders? Wanneer begint het? Ben je een teenfietser, een hakfietser of heb je misschien een zeldzame zwabbervoet?
Vaak zit de oplossing in een kleine aanpassing. Het stuur iets lager, het zadel iets naar voren. Meestal is er een ander zadel nodig en soms een ander stuur. Tintelende tenen probeert men op te lossen met andere schoenen, maar het probleem zit bijna altijd in het zadel.
En vaak is het ook een gewoonte die je jezelf moet afleren.
Soms is het iets dat ik niet kan oplossen en dan verwijs ik je door naar iemand die dat wel kan.
Voor wie
Voor iedereen die pijn heeft op de fiets, of vermoedt dat zijn houding niet klopt. Of je nu een Santos hebt, een andere fiets, of overweegt een nieuwe aan te schaffen. Je bent welkom. Ik kijk gewoon even mee.
Begrijp me niet verkeerd, er zijn in Nederland heel veel héél goede bikefitters die hun naam echt eer aan doen. Helaas zijn die vooral gespecialiseerd in wielrenners en mountainbikers. De toer- en vakantiefietsers zijn een beetje een miskende en onbegrepen groep.
Veel mensen komen langs met rugpijn, kniepijn, zadelpijn, tintelende vingers of een stijve nek. Vaak is er al van alles geprobeerd. Nieuw zadel, fysiotherapeut, dure bikefitting met high-tech apparatuur. Soms helpt dat. Soms zit het probleem ergens anders.
En zo krijg ik berichtjes als van deze klant die al bij meerdere specialisten was geweest:
“Michiel, heel leuk om je even te laten weten dat er een wereld voor me open gaat nu ik volgens jouw tip m’n enkels meer stil houd bij het fietsen! M’n kuiten en knieën zijn in een week tijd een stuk sterker geworden! Echt heeel fijn! Dankjewel!”
Wat je zelf kunt/moet doen
Een goede zithouding helpt alleen als je lichaam er klaar voor is. Twee dingen zijn daarbij onmisbaar:
Kontditie: zitvlees kweek je niet met twee lange tochten. Dat bouw je rustig op. Pijn in de eerste weken van het nieuwe fietsseizoen zegt niet dat je houding niet goed is. Ik zie het echter in één oogopslag als je zadel niet klopt.
Core stability: rug- en buikspieren dragen je houding. Als die te weinig getraind zijn, compenseer je met je armen en schouders. En daar krijg je last van. Een goed afgestelde fiets lost dat niet op, maar maakt het wel gemakkelijker om eraan te werken.
Framemaat
Vroeger was de lengte van de zitbuis bepalend voor de framemaat, maar dit zegt helemaal niets over de pasvorm van de fiets. Alle fietsfabrikanten werken met andere frameverhoudingen en de zitbuislengte is geen constante meer. Het zijn de hoogte en reikweidte van het stuur die bepalen hoe je op de fiets zit.
Zo kan het gebeuren dat je bij merk A een 54cm frame nodig hebt en bij merk B een 57cm. En vaak kan je op zowel een M als een L dezelfde zitpositie instellen. Logisch, hè?
Op mijn weblog SintChristophorus.nl ga ik hier dieper op in.
Zadelpositie
Het instellen van de optimale zithouding begint met het vastleggen van de zadelpositie ten opzichte van de trapas. De lengteverhouding van het boven- en onderbeen, de voetlengte en de positie van de bal van de voet zijn hierbij bepalend. Evenals de wens om sportief te kunnen fietsen of juist comfortabel te toeren.
Vervolgens leg ik van hieruit de positie van het stuur vast. Ga daarna alsjeblieft niet het zadel verstellen om de afstand tot het stuur aan te passen, want dan ben je de basis voor een efficiënte trapbeweging kwijt en komen je bekken en onderrug verkeerd te staan.
Stuurpositie
Voor de positie van het stuur bestaan geen hele strikte regels, omdat hier de persoonlijke voorkeur, de rijstijl en het gebruiksdoel een grote rol spelen. Er zijn wel richtlijnen. Met een voorover zithouding is je gewichtsverdeling beter, kun je je kracht goed kwijt, klim je beter en heb je minder last van tegenwind. Maar zo’n sportieve zithouding is niet voor iedereen een hele dag uit te houden.
Het wordt dus een zoektocht naar de ideale balans tussen efficiëntie en comfort, rekening houdend met de natuurlijke houding van je rug en je flexibiliteit. De mogelijke posities van het stuur verschillen per model en dit gegeven is daarom leidend bij de keuze van de ideale fiets.
Stack & reach
Om vooraf in te kunnen schatten of het stuur op de juiste hoogte en afstand ingesteld kan worden, kijk ik naar de zogeheten stack & reach van elke fiets. Met deze twee maten wordt de positie van het hoogste deel van de stuurbuis ten opzichte van de trapas weergegeven.
Het finetunen van de zithouding gebeurt met verschillende stuurpennen en sturen. Echter, in tegenstelling tot de hoogte van het zadel, is het verstelbereik van sturen en stuurpennen beperkt en daarom is het van belang een fiets te kiezen waarbij de stack & reach voldoende in de buurt komen van de te realiseren stuurpositie. Houd hierbij ook rekening met de toekomst!
Stuurvorm
Sturen zijn er in vele vormen en maten. Het juiste stuur zorgt voor voldoende ontspanning in de nek, schouders en armen. Zowel de vorm als de breedte van het stuur hebben daar invloed op. De meeste sturen worden standaard te breed geleverd en meestal kort ik die in.
Belangrijk is dat de polsen een rechte lijn vormen met de onderarmen en dat het mogelijk is om met licht gebogen armen de schouders ontspannen te laten hangen.
Wat ook verschil kan maken, is de zogeheten sweep. Een kromming in het stuur draagt vaak onmiddellijk bij aan een meer ontspannen houding. De mate van sweep is onder andere afhankelijk van de stuurhoogte.
Het zadel
Niets is zó bepalend voor de fietsbeleving als het zadel! En het probleem is: hèt ideale zadel bestaat niet. Voor de zadelkeuze zijn de breedte en de stand van de heup bepalend. Maar ook je zithouding, rijstijl en kontditie.
Wist je trouwens dat er geen verschil is tussen heren- en dameszadels? Op mijn weblog SintChristophorus.nl leg ik dit uitgebreid uit.
Ik pas zadels toe uit de collecties van onder andere Ergon, Terry, SMP, SDG en SQ-Lab. Andere merken wanneer nodig.
Het is heel normaal dat het eerst gekozen zadel niet direct een schot in de roos is. Alleen jij kunt voelen wat je voelt en ik kan slechts meedenken en alternatieven laten proberen. Net zo lang tot het goed zit.
Bikefitting met zitgarantie
Ik verkoop iedere nieuwe fiets met zitgarantie. Dit houdt in dat ik garandeer dat jouw nieuwe fiets de juiste maat heeft. Hierbij wordt ook rekening gehouden met de toekomstige behoefte om het stuur wat hoger te zetten. Daarom adviseer ik altijd een fiets met een voldoende hoge stack. Want een hoge voorkant maakt een comfortabele zitpositie beter mogelijk, maar sluit tegelijk een sportieve houding niet uit.
Kosteloos zadels en sturen ruilen
Het is heel normaal dat je na aankoop een tijdje aan de fiets moet wennen. Mochten er dan nog pijnpunten en verbeterpunten naar boven komen, dan mag je altijd terugkomen om de zithouding te laten optimaliseren. Als dat betekent dat er eventueel een ander stuur of zadel (binnen dezelfde prijsklasse) gemonteerd moet worden, dan doe ik dit kosteloos! Dit geldt overigens niet voor leren Brooks zadels die ingereden moeten worden.
Doorverwijzing naar specialist
Soms is er meer aan de hand dan ik kan oplossen. Een medische oorzaak of een asymmetrische lichaamsbouw. In dat geval zal ik je doorverwijzen naar de gediplomeerde en medisch onderlegde bikefitter Jan Glorie. Hij weet heel goed hoe je met een paar kleine aanpassingen een groot verschil kunt maken. Ook na doorverwijzing blijf ik garanderen dat je de juiste framemaat hebt.
Wat kost een bikefitting?
Het is veel waard, maar het kost… niets!
Fiets gewoon binnen op donderdag, vrijdag of zaterdag.
Meerdere tevreden klanten wilden toch iets terugdoen. Daarom staat er een spaarpot op de toonbank. Je beoordeelt zelf wat het je opgeleverd heeft en wat dat je waard is.
